Nagrobki z odzysku

mal
Mimo upływu 60 lat gotyckie napisy na płycie są wyraźne
Mimo upływu 60 lat gotyckie napisy na płycie są wyraźne
Płyta na grobie moich rodziców pochodzi z innego pomnika! Na drugiej stronie tablicy są niemieckie nazwiska i daty – Maria Kupis jest oburzona. – To brak szacunku dla zmarłych! Tablica z czarnego marmuru ...

Płyta na grobie moich rodziców pochodzi z innego pomnika! Na drugiej stronie tablicy są niemieckie nazwiska i daty – Maria Kupis jest oburzona. – To brak szacunku dla zmarłych!

Tablica z czarnego marmuru ma dwa centymetry grubości. Na płycie są wyrzeźbione i pomalowane złotą farbą nazwiska Jana i Zofii Gertrudziaków. Zaś na odwrocie gotyckie litery podają nazwiska poprzednich „właścicieli” pomnika – Anny i Wilhelma Pieper. Zu frűh fűr uns doch Gottes Wille – Zbyt szybko, jednak z bożej woli – mówi napis na dole płyty. Wilhelm zmarł w 1929 roku, a Anna Pieper 13 grudnia 1940 roku. Tablica ma więc ok. 60 lat.

Podwójne napisy na tablicy krewni odkryli, kiedy chcieli dopisać do tablicy nazwisko niedawno zmarłej osoby.

- Odkręciliśmy płytę od pomnika. Wtedy przekonaliśmy się, że pochodzi z innego grobu - mówi Cezary Stanisławski.
Płyta, jak i cały pomnik została postawiona 16 lat temu.

- Kamieniarz, który wykonał pomnik nie spodziewał się chyba, że ta historia wyjdzie na jaw, bo nie uprzedzał nas o tym, że część pomnika jest używana - uważa Maria Kupis. - Zamawialiśmy i zapłaciliśmy u niego za nowy pomnik, a nie złożony z fragmentów innych.

Całą sprawą jest zaskoczony również Stanisław Banach, kierownik cmentarza katolickiego przy ul. Szczecińskiej.

- Pierwszy raz spotykam się z takim przypadkiem. U nas coś takiego nie miało do tej pory miejsca - mówi.

Sprawa cudzej tablicy nagrobnej nie stanowi natomiast problemu dla Kazimierza Wasielewskiego, właściciela zakładu kamieniarskiego, który wykonywał pomnik.

- Wkładkę, na której są wyryte nazwiska zmarłych kupiłem jak wiele innych od kamieniarzy, którzy sprzedawali je w całym kraju. Pochodzi ona z jednego z likwidowanych cmentarzy poniemieckich, prawdopodobnie ze Śląska - twierdzi K. Wasielewski.

- Jeżeli płyta była dostatecznie gruba cięło się ją na kilka cieńszych. Na którejś z tych części musiał być napis. Nie miałem wówczas maszyn, którymi mógłbym szlifować całe powierzchnie, dlatego nazwiska pozostały.

Według właściciela zakładu „nie ma czegoś takiego jak używany kamień”.

- Jeżeli właściciele grobu chcą, to mogą przynieść płytę. Teraz mam środki i mogę usunąć napisy.
Nie wiadomo jak wiele nagrobków na łódzkich (i nie tylko) cmentarzach to pomniki z „odzysku”.

- Słyszałem, że na Pomorzu odbywały się przetargi na płyty pochodzące z likwidowanych cmentarzy poniemieckich. Być może trafiły również do nas - mówi kierownik cmentarza.

Sprawy odnalezienia płyty, prawdopodobnie z protestanckiego cmentarza nie chciał skomentować ksiądz Mieczysław Cieślar, biskup diecezji warszawskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego. Również pracownicy cmentarza ewangelickiego przy ul. Ogrodowej nie chcą na ten temat rozmawiać.

- Nie będę mówić o płytach ginących z naszego cmentarza. Już kilka razy podpalane były zabudowania na cmentarzu - usłyszeliśmy od jednego z nich.

- Sprawy pomników i cmentarzy reguluje ustawa o cmentarzach. Jeżeli pomnik nie był wpisany do rejestru zabytków to nie był chroniony prawem i jego demontaż był możliwy. O wszystkim jednak decyduje kultura i wychowanie - powiedział pracownik Służby Ochrony Zabytków.

Powtórne wykorzystanie płyty z innego grobu było więc zgodne z prawem. Pozostaje jednak niesmak ze strony rodziny, która swoim zmarłym nieświadomie zafundowała „używaną” tablicę.

*****

USTAWA z 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

Art. 6. 4. Użycie terenu cmentarnego na inny cel jest dopuszczalne pod warunkiem zachowania pamiątek wartości historycznej, archeologicznej lub artystycznej. Pamiątki te mogą być przeniesione w odpowiednie miejsce za zezwoleniem wojewódzkiego konserwatora zabytków. Jeżeli cmentarz lub jego część są wpisane do rejestru zabytków, użycie terenu na inny cel wymaga zgody ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.

5. Niezależnie od powyższych przepisów jest wzbronione użycie do ponownego pochowania grobów, mających wartość pamiątek historycznych (ze względu na swą dawność lub osoby, które są w nich pochowane, lub zdarzenia, z którymi mają związek) albo wartość artystyczną.

Wzrost zakażeń. Będą szpitale tymczasowe

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie