Wyzwolenie Łodzi: 74 lata temu na ulicach pojawili się żołnierze radzieccy. Niemcy uciekali z miasta

Anna GronczewskaZaktualizowano 
19 stycznia 1945 roku na ulice Łodzi wjechały radzieckie czołgi
19 stycznia 1945 roku na ulice Łodzi wjechały radzieckie czołgi. Łodzianie zapamiętali, że noc poprzedzająca wyzwolenie była w mieście bardzo jasna. Rozświetlały ją setki świateł. Nie wiedzieli jeszcze wtedy, że były to flary zrzucone przez rosyjskie samoloty.

Początek roku 1945 był w Łodzi śnieżny i dosyć mroźny. Łodzianie czuli, że niemiecka okupacja już się kończy. 12 stycznia 1945 roku znad Wisły ruszyła ofensywa Armii Radzieckiej. Łódź znalazła się w pasie natarcia 69 Armii i 11 Samodzielnego Korpusu Pancernego. Kierowali się do naszego miasta od strony Radomia. Jak podają w książce „Wyzwolenie Ziemi Łódzkiej” profesorowie Kazimierz Badziak i Włodzimierz Kozłowski, wojska radzieckie miały dotrzeć w rejon Łodzi około 26 stycznia. Po drodze nie napotykały jednak na silny opór Niemców, więc posuwały się znacznie szybciej. Dziennie żołnierze radzieccy pokonywali po 40 kilometrów, a bywały dni, że nawet 70. Tak więc już 16 stycznia znaleźli się na przedpolach Łodzi, w okolicach Zgierza i Radogoszcza. Do Łodzi wojska radzieckie wkraczały od strony ul. Rzgowskiej, Narutowicza, Łagiewnik, Szosy Rokicińskiej. Ich doktryna zakładała, by unikać walk w centrum miasta.

16 stycznia 1945 roku nad Łodzią pojawiły się radzieckie samoloty.

- Był to nalot typu rozpoznawczego – wyjaśnia nam Wojciech Źródlak, kustosz Muzeum Tradycji Niepodległościowych Oddział Radogoszcz. - Podczas jego trwania miasto zostało oświetlone dużą ilością flar, które powoli opadały na spadochronach. Flary to takie oświetlające świece. Tej nocy w Łodzi było jasno jak w dzień. Przy okazji na Łódź spadły też bomby. Między innymi w centrum miasta, które było zamieszkane głównie przez Niemców oraz w rejon dworców kolejowych. Na Dworcu Fabrycznym zniszczono na przykład dwa parowozy i pięćdziesiąt cztery wagony. Nalot miał cel psychologiczny. Poza tym podczas niego Rosjanie zrobili zdjęcia miasta. Przystępując do ataku na Łódź Rosjanie nie mieli bowiem dużego rozeznania co do samego miasta, sposobu jego obrony. Ten nalot wywarł na łodzianach ogromne wrażenie.

W archiwalnych numerach „Dziennika Łódzkiego” możemy też znaleźć wspomnienia Zygmunta Kabzińskiego, który w styczniu 1945 roku pracował w zajezdni przy ul. Tramwajowej.

- Niemcy opuścili teren zajezdni – wspominał. - 16 stycznia 1945 roku był u nas tzw. bezpańskim dniem. Zaczęliśmy zabezpieczać teren. Ale tramwajów w zajezdni nie było. Po radzieckich nalotach Niemcy zarządzili, by wagony zostały na pętlach. Potem dostaliśmy wiadomość, że wojska radzieckie, wchodzące do Łodzi od strony ul. Rzgowskiej, zajęły remizę przy ul. Dąbrowskiego.

Z kolei pracownicy łódzkiej elektrowni, Henryk Barczyński oraz Bolesław Kabaciński opowiadali, że tuż przed wyzwoleniem łódzkie ulice tonęły w ciemnościach.

- Niemcy uciekli 18 stycznia, po południu, w elektrowni zostali sami Polacy – tłumaczył Bolesław Kabaciński. - Naszym zadaniem, było nie dopuścić do tego, by w mieszkaniach łodzian, a także szpitalach przestało świecić światło.

Sergiusz Gricuk wspominał, że jeszcze 18 stycznia na ulicy Piotrkowskiej widział białe, niemieckie czołgi.

- Ich załogi kręciły się po chodnikach, w większości to chłopcy poniżej 20 lat, chodzili bez uśmiechu, wyglądali jak skazańcy – wspominał Sergiusz Gricuk. - Nie wiedzieliśmy, że 19 stycznia Łódź zostanie wyzwolona. Myśleliśmy, że Niemcy będą się w Łodzi bronić. Wzięliśmy więc w węzełek jedzenie, trochę wody i ruszyliśmy z kolegami przez miasto. Na ul. Pomorskiej dowiedzieliśmy się, że do miasta wkraczają Rosjanie...

Stanisław Kądziela był palaczem w szpitalu przy ul. Sterlinga. Opowiada, że wśród Niemców zapanowała panika, zwłaszcza między 16 a 18 stycznia. Po szpital zajeżdżały samochody ciężarowe i zaczęto wywozić chorych.

- Pakowano do nich ludzi na siłę, ale kilku chorych się nie zmieściło – wspominał Stanisław Kądziela. - W nocy 18 stycznia pojawił się naczelny lekarz szpitala, essesman, dr Radke. Towarzyszyło mu kilkunastu gestapowców. Spoił ich wódką, a potem pojechali do więzienia w Radogoszczu. W międzyczasie dr Radke wyjechał autem. Z Radogoszcza wrócili gestapowcy. Przebrali się w cywilne ubrania i tak jak Radke, wyjechali z Łodzi.

Dla Łodzi i dla Polski zaczął się nowy czas. Władzę przejęli komuniści...

polecane: Flesz: Pszczoły wymierają. Czy grozi nam głód?

Wideo

Materiał oryginalny: Wyzwolenie Łodzi: 74 lata temu na ulicach pojawili się żołnierze radzieccy. Niemcy uciekali z miasta - Łódź Nasze Miasto

Komentarze 10

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.
z
zlosliwiec

Misiu Puchatku, podpisujący się "1234" - w Polsce NIGDY, nawet przez sekundę, nie było komunizmu. Komunizm jest to bowiem system, który z definicji wyklucza jakkąkolwiek prywatną działalność gospodarczą - tego dowiadywał się uczeń klasy ósmej PRL-owskiej szkoły podstawowej. Albo przespałeś lekcję, albo nie miałeś szczęścia chodzić do świetnych szkół czasów Polski Ludowej. Przez cały okres Polski Ludowej 30-50 % populacji utrzymywało się z pracy w sektorze PRYWATNYM - rolnictwo, rzemiosło, usługi itd. Tylko w prywatnym przemyśle liczba zatrudnionych między 1946 a 1989 rokiem wzrosła ponad 4-krotnie! Miałem w rodzinie kuzynów, którzy przez cały PRL mieli największy w Łodzi sklep zoologiczny. Drobni sklepikarze żyli na wyższej stopie niż I sekretarz KW PZPR - czyli "komunistyczny" dygnitarz bardzo wysokiego szczebla. Taki był w Polsce "komunizm", ha, ha, ha! Nawet w sferze symbolicznej go nie było - nie znam ani jednej organizacji, oficjalnego dokumentu, hasła propagandowego, gdzie pojawiłoby się to słowo. Nawet w konstytucji była zapisana ochrona prywatnej własności i przedsiębiorczości:

Art. 12 konstytucji PRL z 1952 roku:
Polska Rzeczypospolita Ludowa uznaje i ochrania na podstawie obowiązujących ustaw indywidualną własność i prawo dziedziczenia ziemi, budynków i innych środków produkcji należących do chłopów, rzemieślników i chałupników.

Art. 13
Polska Rzeczypospolita Ludowa poręcza całkowitą ochronę oraz prawo dziedziczenia własności osobistej obywateli.

Po poprawkach w 1976 roku artykuly te uzyskaly numery 17 i 18. Ponadto Art. 15 p.3 mowi:
3) Polska Rzeczpospolita Ludowa w trosce o wyżywienie narodu otacza opieką indywidualne gospodarstwa rolne pracujących chłopów, udziela im pomocy w zwiększaniu produkcji i podwyższaniu poziomu techniczno-rolniczego, popiera rozwój samorządu rolniczego, a zwłaszcza kółek rolniczych i ich spółdzielni, popiera rozwój kooperacji i specjalizacji produkcji, rozszerza powiązania indywidualnych gospodarstw rolnych z socjalistyczną gospodarką narodową,

To bylo slowo na niedziele z ust waszego ulubionego - znienawidzonego "komucha". Amen.

zgłoś
T
Tak było

Myślicie lewacy że dla kałmuków wyzwalanie Łodzi a Gdańska , Szczecina czy Wrocławia to była jakaś różnica ? Otóż nie .Traktowani byli wszyscy jak Niemcy .Wasze prababki wiedzą co robili " wyzwoliciele " to je popytajcie jak żyją . Polska w 45 roku też była rabowana , ludzie wywożeni i mordowani i to przez tzw bratni naród .Propaganda komunistyczna do tej pory to chce ukryć .

zgłoś
1234

w Polsce nigdy nie było okupacji faszystowskiej. Była okupacja nazistowska i komunistyczna.

zgłoś
z
zlosliwiec

No widzę, że objawiło się grono "historycznych ekspertów", wygłaszających tezy, jakoby po 1945 roku nastała w Łodzi "okupacja sowiecka" albo rządy komunistów (w domyśle - gorsze od faszystowskich). To wytłumacz mi jeden z drugim, jak to możliwe, ze pod tą komunistyczno-sowiecką okupacją nastąpił w tym mieście największy postęp w całej jego historii i to w każdej dziedzinie życia? O wszystkim pisał nie będę, ale wspomnę tylko o tym, co jest fundamentem każdego nowoczesnego społeczeństwa - edukacji. To właśnie pod rządami "komunistów" ta przedwojenna wiocha z tramwajami stała się miastem, dzięki założeniu w tym czasie wszystkich szkół wyższych i przytłaczającej większości średnich. Dwie z nich ukończyłem i uzyskałem w nich wykształcenie na europejskim poziomie, bo w Europie moje zawodowe kwalfikacje zostały zweryfikowane. Natomiast odkąd się ta "okupacja sowiecka" zakończyła, poziom wykształcenia poleciał na pysk. Co jest w sumie zrozumiałe - wracają rządy panów Niemców (i jeszcze paru innych obcych nacji), a oni do swoich fabryk pralek albo podcierania tyłków swoim starcom nie potrzebują Polaków wykształconych.
A ostatnio dzieje się to, co za Polski Ludowej byłby nie do pomyślenia - z powodu oszukańczych zwolnień lekarskich dla zdemoralizowanych belfrów zawiesza się zajęcia w szkołach! Tak robaczki - kolonizatorzy powoli ale skutecznie osiągają swój cel. Już was pozbawili gospodarki, mediów (czego najlepszym przykładem jest ten niemiecki portal) a teraz ogłupią was tak, że już nigdy się z tej nędzy nie wydobędziecie. A wy myślicie, że w 1989 roku Polska odzyskała niepodległość, ha, ha, ha! Do końca życia będę dziękował losowi, że z całej 1000-letniej historii nędzy i głupoty tego narodu dał mi się urodzić i wykształcić w tym króciutkim półwieczu PRL, kiedy każdy Polak dostał szansę na lepsze życie - a kluczem do tego była edukacja. Ani wy, ani kolejne pokolenia Polaków tej szansy mieć nie będziecie. Większość z was już jest zbyt głupia, żeby to zrozumieć.

zgłoś
y
yann

jeśli nie widzicie różnicy między faszystami , a komunistami, to widocznie nie chcecie jej widzieć. możesz sobie jeden z drugim popierdywać, ale wyzwoliły Łódź wojska radzieckie.

zgłoś
b
bili

Jakie wyzwolenie? Rocznica dla ciemnoty.

zgłoś
h
historyk

to żadna rocznica wyzwolenia, zwiali niemcy a przyszli na prawie 50 lat sowieci

zgłoś
1234

Zamiana jednej okupacji na drugą, żadne wyzwolenie, no chyba że wyzwolenie ludności z zegarków czy butów.

zgłoś
b
babcia

czy prezydent miata Łodzi i urzędnicy pamietaja o tym??!! czy maja to w ...bo tona we lzach po koledze po fachu...

zgłoś
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3